Rögar Kapağı Kırılınca ya da Kaybolunca Ne Yapılır?

Rögar kapakları çoğu zaman gözden kaçar. Bahçenin bir köşesinde, otopark girişinde ya da kaldırımda yıllarca yerinde durur, üzerinden insanlar ve araçlar geçer. Kapak kırıldığında, çerçevesinden oynadığında ya da yerinden kalktığında ise bir anda binanın en tehlikeli noktası hâline gelir. Açık bir rögara düşmek ciddi yaralanmalara yol açabilir; sallanan bir kapak üzerinden geçen aracın tekerini kırabilir.

Kapak kimin?

İlk soru kapağın nerede olduğudur. Binanın parseli içindeki, yani bahçedeki, otoparktaki ya da bina girişindeki rögar binanındır ve kapağı da binanın, dolayısıyla yönetimin sorumluluğundadır. Sokaktaki, yolun ya da kaldırımın ortasındaki kanal kapakları ise şehir şebekesinin parçasıdır; bunlar İSKİ’ye aittir. Sokaktaki bir kapak kırılmış ya da kaybolmuşsa İSKİ’nin 185 numaralı çağrı merkezine bildirmek gerekir. Kapağın hangi tarafta olduğundan emin değilseniz, bina rögarının çoğu zaman parsel sınırının içinde ve binaya yakın durduğunu hatırlayın.

İlk yapılması gerekenler

• Açıklığı hemen işaretleyin. Bir kova, bir sandalye ya da şerit, ağır bir tahta; gece de görülebilecek bir şey olsun.
• Açık ya da kırık kapağın üzerine araç ve yaya geçişini kesin, gerekirse otopark girişini geçici olarak kapatın.
• Çocukların ve evcil hayvanların yaklaşmasını önleyin.
• Kapağın parçalarını toplayın; kırık parçalar rögarın içine düşerse çıkış borusunu tıkayabilir.
• Rögarın içine girmeye çalışmayın. Kapalı haznede gaz birikebilir.

Geçici önlem

Yeni kapak gelene kadar açıklığı güvenli biçimde örtmek gerekir. Açıklıktan büyük, kalın bir sac ya da sağlam bir tahta parçası kullanılabilir; üzerine kolayca kaymayacak biçimde ağırlık konmalı ve çevresi işaretlenmelidir. İnce bir tahta ya da karton, üzerine basıldığında kırılabileceği için güvenli değildir. Geçici örtü, araç geçen bir yerde kullanılacaksa o bölüm araç trafiğine kapatılmalıdır.

Yeni kapak seçerken

Kapaklar farklı yüklere göre üretilir. Bahçede yalnızca insanların yürüdüğü bir yerdeki kapak ile otoparkta ya da araç yolunda duran kapak aynı olamaz. Araç geçen bir yere hafif bir kapak konursa kısa sürede kırılır. Yeni kapağı alırken rögarın ağız ölçüsünü, kapağın konacağı yerde araç geçip geçmediğini ve çerçevenin sağlam olup olmadığını bilmek gerekir. Çerçeve kırıksa ya da oynuyorsa yalnız kapağı değiştirmek yetmez; çerçeve de yeniden oturtulmalıdır.

Koku bir sorunsa, contalı ya da koku önleyici tipte kapaklar tercih edilebilir. Yerine tam oturan bir kapak, rögardan bahçeye ya da bina girişine yayılan kokuyu belirgin biçimde azaltır.

Kapak neden kırılır?

Kapakların çoğu yaşlılıktan değil, taşıyamayacakları bir yükten kırılır. Bahçe için yapılmış hafif bir kapak, otopark düzenlemesinden sonra araç yolunda kalmışsa ilk ağır araçta çatlar. Çerçevesi oynayan bir kapak ise her geçişte biraz daha sallanır ve kenarlarından kırılmaya başlar. Kapağın yerinden kalkması da çoğu zaman çerçevenin oturduğu betonun zamanla dağılmasından kaynaklanır. Kırılan kapağın yerine aynı tipte bir kapak koymadan önce, kapağın bulunduğu yerin kullanımının değişip değişmediğini düşünmek gerekir.

Kapak değişirken rögarın içine de bakın

Kapağın kırılması bazen rögarın kendisindeki bir sorunun da işaretidir. Rögarın boğazındaki halkalar kaymış, çerçevenin oturduğu beton çatlamış olabilir. Kapak değiştirilmeden önce rögarın boşaltılması ve içinin kontrol edilmesi, yeni kapağın kısa sürede aynı akıbete uğramasını önler. İçeriye düşmüş kapak parçaları da bu sırada alınır.

Kapak değişmeden önce rögarı boşaltmak için logar açma ve temizliği, kapaktan koku geliyorsa gider koku giderme, rögarın içini görmek için kameralı tıkanıklık tespiti sayfalarına bakabilirsiniz. Yaşlanan rögarlarla ilgili gözlemlerimizi Büyükşehir Mahallesi vidanjör sayfasında anlattık.